Trafik kazası tazminat davası dilekçesi, kazada yaralanan ya da yakınını kaybeden kişinin zararını sürücüden, araç işletenden ve sigorta şirketinden istediği yazılı belgedir. Dava, davalıların yerleşim yeri ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesinde açılır.[1] Maddi zarar talepleri, zararın ve tazminat yükümlüsünün öğrenilmesinden itibaren iki yıl, her halde kaza gününden itibaren on yıl içinde zamanaşımına uğrar.[2]
Dilekçe Metni
Aşağıdaki kutuyu doldurup kopyalayabilirsiniz. Yaralanmalı kazada madde 8 içindeki A bölümü, ölümlü kazada B bölümü kullanılır. Kullanılmayan bölümü silin.
Alanları doldurun, dilekçe metni aşağıda kendiliğinden güncellenir. Bilgileriniz tarayıcınızda kalır, sunucuya gönderilmez.
Bu örnek genel bilgi amaçlıdır. Olayınızın ayrıntılarına göre değiştirilmelidir.
Kaza Sonrası Kime ve Hangi Sırayla Başvurulur?
Kazadan sonra çoğu kişi doğrudan mahkemeye gitmeyi düşünür. Oysa trafik sigortası devredeyse önce sigorta şirketine yazılı başvuru gerekir. Kanun, zarar görenin dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunmasını arar.[3]
Şirket başvuruyu 15 gün içinde yazılı olarak cevaplamazsa ya da verdiği cevap talebi karşılamazsa dava açılabilir. Aynı hükme göre Sigorta Tahkim yoluna gitmek de mümkündür. Mahkemeler bu başvuruyu dava şartı gibi arar, bu yüzden tarihini ve ekli belgeleri saklayın.
Hemen Bilmeniz Gerekenler
- Davanın tarafları sürücü, araç işleten ve zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olabilir.
- Sigorta şirketinin sorumluluğu poliçe limitiyle sınırlıdır. Limiti aşan kısım için sürücü ve işleten dosyada kalır.
- Dava kısmi dava olarak açılabilir. Rapor geldikten sonra talep artırılır.
- Zamanaşımı için kaza tarihini ve zararı öğrenme tarihini ayrı ayrı not edin.
- Manevi tazminat için bedensel bütünlüğün zedelenmesi şarttır.
Davalılar Kimdir ve Hangi Dayanakla Sorumludur?
| Davalı | Sorumluluk temeli | Dayanak |
|---|---|---|
| Sürücü | Kusurlu ve hukuka aykırı fiil | 6098 sayılı TBK m.49 |
| Araç işleten | İşletme sorumluluğu, sürücünün kusurundan sorumluluk | 2918 sayılı KTK m.85 |
| Sigorta şirketi | Zorunlu mali sorumluluk sigortası, poliçe limiti | 2918 sayılı KTK m.91 ve m.97 |
Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.[4] İşleten ise aracın sürücüsünün kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur. İşletenlerin mali sorumluluk sigortası yaptırması zorunludur.
Hangi Zarar Kalemleri İstenir?
Bedensel zararlar arasında tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından doğan kayıplar ve ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar sayılır.[5] Kaza ölümle sonuçlandıysa cenaze giderleri ve ölenin desteğinden yoksun kalan kişilerin kayıpları istenir.[6]
- Tedavi ve ilaç giderleri, ameliyat ve protez masrafları
- Geçici iş göremezlik süresindeki kazanç kaybı
- Kalıcı maluliyet nedeniyle çalışma gücü kaybı
- Geçici bakıcı gideri (tedavi giderleri kapsamında istenir)
- Destekten yoksun kalma tazminatı (ölümlü kazalarda)
- Manevi tazminat, ağır bedensel zarar ve ölümde yakınlar için de
Hakim, bedensel bütünlüğün zedelenmesinde olayın özelliklerini göz önünde tutarak uygun bir miktar manevi tazminata karar verebilir.[7] Maddi zararın hesabında hakkaniyet indirimi ya da artırımı yapılamaz. Zarar görenin kendi kusuru ise tazminattan indirim sebebi olabilir.[8]
Kısmi Dava ve Talep Artırımı
7589 sayılı Kanun, HMK m.107 belirsiz alacak davasını kaldırdı. Yerine kısmi dava üzerine kurulu yeni düzen geldi. Alacağın yalnızca bir kısmı dava edildiyse talep, aynı davada bir defaya mahsus olmak üzere tahkikat sona erene kadar artırılabilir.[9]
Artırılan kısım için zamanaşımı da dava tarihinden itibaren kesilmiş sayılır. Dilekçede bu yüzden her kalemin kısmi tutarı gösterilir ve fazlaya ilişkin haklar saklı tutulur. Tek bir artırım hakkı olduğundan, artırımı bilirkişi raporunun gelmesinden sonra yapmak çoğu zaman daha doğrudur.
Çalışma gücü kaybı ile destekten yoksun kalma tazminatında faiz de değişti. Kazancın bilindiği döneme ilişkin tutara olay tarihinden, bilinmeyen döneme ilişkin tutara ise karar tarihinden kanuni faiz işletilir.[10] Dilekçenin faiz istemi bu ayrıma göre yazılmalıdır. Bu düzenleme yürürlük tarihinden sonra meydana gelen olaylara uygulanır. Daha önceki olaylarda eski hüküm geçerlidir.[11]
Görevli Mahkeme ve Yetki
Malvarlığı haklarına ilişkin davalarda, aksine düzenleme yoksa görevli mahkeme asliye hukuk mahkemesidir.[12] Davalı sigorta şirketi olduğunda bazı mahkemelerde ticari dava niteliği tartışılabilir. Dilekçeyi vermeden önce mahkeme sıfatını kalem veya vekil aracılığıyla teyit edin.
Haksız fiilde yetkili mahkeme, fiilin işlendiği yer, zararın meydana geldiği yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesidir. Genel yetki ise davalının yerleşim yerindedir. Seçim, davacıya aittir. Trafik kazalarını ve sigorta uyuşmazlıklarını bir arada ele alan konu sayfaları için trafik kazaları ve sigorta hukuku bölümlerine bakabilirsiniz.
Dilekçeye Eklenecek Belgeler
- Kaza tespit tutanağı ve varsa ceza soruşturma dosyasından alınan kusur raporu
- Hastane epikrizi, tedavi belgeleri, fatura ve fişler
- Sağlık kurulu veya adli tıp raporu (maluliyet oranı)
- Trafik poliçesi bilgisi ve sigortaya yapılan yazılı başvurunun örneği
- Gelir belgeleri (maaş bordrosu, vergi kaydı, SGK hizmet dökümü)
- Ölümlü kazada ölüm belgesi ve nüfus kayıt örneği
- Vekaletname (avukatla yürütülüyorsa)
Hazırlarken Dikkat Edilecekler
- Sigortaya başvurmadan açılan dava, usulden reddedilebilir. Başvuruyu yazılı yapın, posta veya noter kaydını saklayın.
- Zamanaşımı iki yıldır. Ceza davası açıldıysa daha uzun ceza zamanaşımı uygulanabilir, ancak buna güvenmeyip süreleri erken takip edin.
- Kalemlerin tutarını tahmin etmeyin. Kısmi tutar yazıp bilirkişi sonrası artırın.
- Manevi tazminatta sigorta şirketinin sorumluluğu ayrıca tartışma konusu olabilir. Bu kalemi hangi davalıya yönelteceğinizi dilekçeden önce kontrol edin.
- Kendi kusurunuz varsa tazminattan indirim olacağını hesaba katın. Kusur raporunu erken edinin.
Dilekçeden Sonra Ne Olur?
Mahkeme dilekçeyi davalılara tebliğ eder. Davalılar cevap verir, taraflar ön inceleme duruşmasına çağrılır. Mahkeme genellikle kusur, maluliyet ve tazminat hesabı için bilirkişi atar.
Rapor geldikten sonra kısmi dava artırılır ve karar verilir. Harç ve gider avansı için güncel tutar mahkeme veznesinden teyit edilmelidir. İcra aşamasına geçilirse icra ve iflas hukuku sayfasındaki genel bilgiler yol gösterebilir.
Kurgusal Örnek Durum
Örneğin bir yaya, kırmızı ışıkta geçen bir otomobilin çarpması sonucu iki ay iş göremez hale geliyor. Hastane raporu kalıcı bir maluliyet oranı gösteriyor. Yaya önce sigorta şirketine yazılı başvuruyor, 15 gün içinde yeterli cevap alamıyor ve dava açıyor.
Dilekçede her kalem için kısmi tutar yazıyor, fazlaya ilişkin hakkını saklı tutuyor. Bilirkişi raporu geldiğinde HMK m.109/4 uyarınca talebini bir kez artırıyor. Zararın kapsamı ve hak kayıpları için tazminat hukuku sayfasından genel çerçeveyi, dosyanızın durumuna göre soru sormak için avukata sor sayfasını kullanabilirsiniz.
İlgili mevzuat: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu.
Trafik Kazası Tazminat Davası Dilekçesi Hakkında Sık Sorulan Sorular
Sigortaya başvurmadan dava açılabilir mi?
Kanun, dava öncesi sigorta kuruluşuna yazılı başvuruyu arar. Bu eksiklik davanın usulden reddine yol açabilir. Başvuru tarihini ve cevabı dosyaya ekleyin.
Dava hangi süre içinde açılır?
Maddi zarar talepleri, zararı ve sorumluyu öğrenmeden itibaren iki yıl, her halde kaza gününden itibaren on yıl içinde zamanaşımına uğrar. Daha uzun ceza zamanaşımı varsa o süre uygulanabilir.
Tutarı bilmiyorsam ne yazmalıyım?
Belirsiz alacak davası kaldırıldı. Her kalem için kısmi bir tutar yazın ve fazlaya ilişkin hakkınızı saklı tutun. Talep, tahkikat bitene kadar bir defa artırılabilir.
Hangi mahkemeye başvurulur?
Görevli mahkeme asliye hukuk mahkemesidir. Yetki, davalının yerleşim yeri, kazanın olduğu yer veya zarar görenin yerleşim yeri mahkemesidir. Sigorta şirketine karşı mahkeme sıfatını teyit edin.
Ölümlü kazada kimler dava açabilir?
Ölenin desteğinden yoksun kalan kişiler destekten yoksun kalma tazminatı için dava açar. Ağır bedensel zarar veya ölümde yakınlar manevi tazminat da isteyebilir.
Kaynaklar
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.6 ve m.16 ↩
- 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.109 ↩
- 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.97 ↩
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.49 ↩
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.54 ↩
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.53 ↩
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.56 ↩
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.52 ve m.55 ↩
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.109/4 ↩
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m.55 son fıkralar (7589 ile eklendi) ↩
- 7589 sayılı Kanun geçici m.1 ↩
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.2 ↩